Librarians and archivists unite Ιανουαρίου 11, 2008

Ακούγεται λίγο οξύμωρο; Ίσως πριν από λίγα χρόνια να επέμενα περισσότερο σε αυτό. Για κάποιους ίσως και να ισχύει ακόμη. Υπήρχε (υπάρχει;) μια εχθρική αντιμετώπιση των μεν από τους δε- δεν τα βάζω επίτηδες σε μια σειρά, ούτε και τα ονοματίζω γιατί μπορεί να έχουμε βάλει και εμείς το χεράκι μας σε αυτό.

Το τελευταίο τρίμηνο του 2007 ασχολήθηκα θεωρητικά και ουσιαστικά με την αρχειονομία. Καταρχήν το μάθημα που διάλεξα για το μεταπτυχιακό ήταν Διαχείριση αρχείων: αρχές και τεχνικές και κατά δεύτερο λόγο συνεργάστηκα με την αρχειονόμο Nancy Birk  στην οργάνωση των αρχείων του οργανισμού στον οποίο εργάζομαι. Δεν έγινα αστέρι στην αρχειονόμια αλλά κατάλαβα 5 πράγματα καλύτερα και εκτίμησα το επάγγελμα του αρχειονόμου.

Και οι δύο επιστημονικοί κλάδοι έχουν ένα κοινό παρανομαστή: παρέχουν πληροφόρηση. Είναι θεματοφύλακες της ιστορίας και βοηθούν στην διάδοση της γνώσης και του πολιτισμού. Οι διαφορές υφίστανται στο υλικό που υπάρχει στις συλλογές τους, στην διατήρηση και συντήρηση του και στον τρόπο περιγραφής αυτού του υλικού.

Οι ακόλουθες δύο παράγραφοι αποτελούν ελεύθερη μετάφραση του βιβλίου της

Judith, Ellis (ed). Keeping archives. 2^nd ed. Port Melbourne: Thorpe in association with the Australian Society of Archivists, 1993. p.7

Το σημαντικό αυτό βιβλίο κυκλοφορεί και στα ελληνικά. Κλικ εδώ για λεπτομέρειες.

 

Τα βιβλία, που αποτελούν το κύριο υλικό σε μια βιβλιοθήκη, είναι προϊόν μιας πνευματικής διεργασίας που σκοπό έχει αυτό ακριβώς-δηλ. να γραφτεί ένα βιβλίο με θέμα συγκεκριμένο. Τα βιβλία είναι προϊόν φαντασίας, ενός δημιουργικού μυαλού ή ενός καλλιτεχνικού πνεύματος. Σχεδιάζονται για να διαβαστούν ή να διαδοθούν, να ενημερώσουν, να μεταφέρουν γνώση, ιδέες, αισθήματα ή απόψεις, ψυχαγωγούν και παρέχουν πληροφόρηση για κάποιο συγκεκριμένο θέμα.

Το υλικό σε μια αρχειακή συλλογή συγκεντρώνεται ή δημιουργείται κατά την διάρκεια μιας δραστηριότητας, κυρίως αποτελείται από έγγραφα κάποιας κοινωνικής δραστηριότητας ή ενός οργανισμού. Αυτά τα έγγραφα (records) παρέχουν αποδείξεις κάποιας δραστηριότητας που ολοκληρώθηκε και την ίδια στιγμή πληροφορίες για τους ανθρώπους που τα παράγουν, τους οργανισμούς, τα γεγονότα που τα πλαισιώνουν και τα μέρη στα οποία έχουν δημιουργηθεί.

Η κυριότερη διαφορά είναι ότι οι βιβλιοθηκονόμοι όταν ασχολούνται με κάποιο υλικό καθιερώνουν ένα είδος έλεγχου μέσα από τις διεργασίες της θεματικής ταξινόμησης, για παράδειγμα, κάνοντας χρήση προσχεδιασμένων συστημάτων ταξινόμησης όπως το DDC ή η LC. Μέσα σε αυτά τα συστήματα, το υλικό ταξιθετείται αλφαβητικά σύμφωνα με τον συγγραφέα ή τον τίτλο. Οι αρχειονόμοι αντίθετα ασχολούνται με μοναδικά τεκμήρια, που δημιουργήθηκαν ή συγκεντρώθηκαν μέσα από κάποια κοινωνική δραστηριότητα ή μέσα σε έναν οργανισμό, ενώ η αρχειακή περιγραφή είναι πιο στενά συνδεδεμένη με το περιεχόμενο και με τις αρχές της προέλευσης (principles of provenance) και της πρωταρχικής σειράς στην οποία υπήρχε αυτό το υλικό (original order).